Sinema etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Sinema etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

23 Ağustos 2009 Pazar

Inglourious Basterds

Sinemayla çok içli dış olmama rağmen burada fazla film yorumu yapmam; ancak Quentin Tarantino'nun yeni filmi biraz istisna gösterilmeyi fazlasıyla hakediyor.

2. Dünya Savaşı filmlerini nasıl bilirsiniz? Onu geçelim tarihi filmleri nasıl bilirsiniz? Bir yönetmen ele alacağı konuyu, dönemi inceler oyuncularını belirler ve kendi çizgisinde tarihsel bir yorum yapar; lakin bir konu pek çok kez tekrar edilirse artık seyirciyi sıkmaya başlar. Bunun en iyi örnekleri Vietnam ve 2. Dünya Savaşı filmleridir. Burada karşımızda yine bir 2. Dünya Savaşı filmi var. Tek bir farkla, yönetmen Tarantino ve 2. Dünya Savaşına bakışı tamamen sapıkça. Öncelikle söyleyelim bu filmdeki olayların çoğu gerçekten olmuş olaylar değil. Tarantino kendi tarihini yazıyor. Herkesin ruh hastası olduğu bir dünya var karşımızda. Belki de bir bakıma 2. Dünya Savaşı parodisi bu. Zaten bu şekilde bir üslupla film çekebilecek bir tek Coen Kardeşler var Tarantino'dan başka.

Filmi izlerken ekibin bu filmi çekerken oldukça eğlenmiş olduğunu farkedebilirsiniz. Filmde patlatılan çoğu kahkaha içten geliyor sanki. Hikayeden çok bahsedip tadını kaçırmak istemem. Özetle bir grup Amerika destekli Yahudi' nin kuruduğu Nazi Avcısı bir ekibin hikayesi. Yan hikayeler de oldukça fazla elbette. Burada özeliikle Christoph Waltz ve Til Schweiger'e özel birer yer ayırmamız gerekiyor. İkisi de mükemmeller zira. Hans Landa ve Hugo Stiglitz gibi iki unutulmaz karakter kazandırmışlar sinema dünyasına. Özellikle Hans Landa karakteriylr Christoph Waltz ışıldıyor (kaç dil konuşabildiğini de merak etmiyor değilim). Brad Pitt de oldukça iyi. Aksanını bütün film boyunca bir ritm gibi ayarlıyor, oldukça komik bir konuşma tarzı ortaya koyuyor. Özellikle Albay'ın İtalyanca konuştuğu sahnedeki mimikleri çapını belli ediyor. Melaine Laurent de soğuk güzelliği ve etkileyici oyunculuğuyla dikkat çekici. Filmin tek zayıf halkası Diane Kruger bence. Bu kadar iyi oyunculuğun yanında "kalaslığıyla" çok sırıtıyor.

Filmin bir askeri mahzen-bar karışımı mekanda geçen kısmı özellikle uzun züre hafızalardan çıkmayacak performanslara ev sahipliği yapıyor. Bunun dışında Tarantino tarzı bölüm geçişleri, sarı yazıları ve ekranı bolca kırmızıya boyayan ölüm sahneleri üst düzey bir sinematografi sunuyor bizlere. Keza finali de biraz önce bahsettiğim bölüm gibi bir klasik haline gelebilir. Kendinizi "yüzlerce insan ölürken hiç bu kadar kahkaha atmış mıydım?" diye sorarken yakalayacaksınız.

Film mesaj kaygısından ziyade dalga kaygısına sahip. Yani mesaj vermeliyim mantığıyla gitmiyor. Önüne geçen her şeyle dalga geçiyor. Savaş olgusu, Almanlar, Amerikalılar, Yahudiler, Fransızlar hepsi nasibini alıyor bu bombardımandan. Çoğu kişininin düşündüğü gibi bir Amerikan propagandası yok aslında. Daha çok Amerikalıların iki yüzlüğünden bahsediyor. Burada ekşi sözlük'te tam da anlatmak istediğim şeyi yakalamış olan mükemmel bir entry'i paylaşmak istiyorum. Kumru Jr takma adlı bir yazar tarafından yazılmış. Spoiler içeriyor dikkat.

"Amerikan tarihinin en kısa özetini aldığımızda göze çarpan en büyük "düşmanları" Kızılderililer ve radikal İslamcılar olmuştur. Amerika'nın topluma dayattığı bu sübjektif tarihte aklımızda kalan iki olgudan Kızılderililer ile ilgili olanı kafa derisi yüzerek ne kadar vahşi oldukları iken, radikal İslamcılar ile ilgili olan ise intihar bombacısı kullanarak sivil-asker demeden yaptıkları katliamlardır. Tarantino da filmde soysuzlar çetesine bu iki taktiği de kullandırarak, Amerika'nın yeri geldiğinde sırt çevirdiği bu taktikleri kullanmaktan asla çekinmeyeceğini göstermiştir.

Soysuzlar çetesi, baskın yaptıkları zaman ele geçirdikleri Nazi'lerin kafa derilerini yüzmüş ve hatta günümüz Taliban'ın kullandığı taktiklerden birisi olan kafa keserek adam öldürme eyleminin Tarantino çeşnili hali olan Beyzbol sopası ile adamı döven jJwbear karekterini de yaratmışlardır. Taliban bu vahşetin video kaydını yayınlayarak düşmanına psikolojik baskı oluşturmayı hedeflemişse, aynı şekilde Soysuzlar çetesi de aynı bağlamda baskınlarında bir Nazi'yi canlı bırakarak olanları diğer askerlere anlatmasını ve aynı terör etkisini oluşturmayı hedeflemiştir.

Yine filmin final sahnesinde görüldüğü üzere, Soysuzlar çetesi, "savaşı bitirmek için", üst düzey Nazi yetkililerini öldürmeye karar vermiş ve bunun için en uygun yöntemin ayaklarına dinamitler bağlanmış iki askeri sinema salonunu havaya uçurarak yapmasına karar vermiştir. ancak tıpkı filmde altı çizildiği gibi salonda sadece askeri yetkililer değil aynı zamanda film eleştirmenleri, film yapımcıları, ünlü oyuncular gibi siviller de mevcuttur. Amerika, günümüzde en çok eleştirdiği sivil ölümlerini bu kurgu filmde hiçe saymaktadır"

Evet işte Tarantino tam olarak da bunu vermeye çalışıyor. Amerikan yanlısı bir yanı pek yok yani filmin. İlk iki bölümü’nün senaryolarının 20 yıl öncesinde yazıldığını hatırlatalım. Tarantino uzun yıllardır hayalini kurmuş yani bu yapımın. Son sahnede Brad Pitt’in ağzından “bu benim şaheserim olabilir” cümlesi duyuluyor. Bu çok yüksek ihtimalle Tarantino’nun bu filmine bakış açısını yansıtan bir replik olmuş. Yönetmenin ağzından bir son gibi. Neden “bastards” değil de “basterds” diye sorarsanız mantıklı bir cevabı yok. Kelime oyunu yapılmış. Büyük ihtimalle normal bir film değil bu mesajını daha insanlar afişi görünce anlasın diye yapılmış.

Artık toparlasak iyi olur. Mükemmel bir soundtrack'e sahip, fazlaca Tarantino sosuna bulanmış, sapık ruhlu, itici, komik ve manyak bir 2. Dünya savaşı yorumu izlemek istiyorsanız bu filme mutlaka gidin derim. Ana karakterleri korunmuş, üzerine bir sürü kurmaca karakter eklenmiş, gerçekte olduğundan bambaşka bir son ile biten bir savaş ve “geberip duran” bir sürü tip. Başarılı, üstelik de rahatsız edici derecede başarılı bir yapım bu; kaçırılmaması gereken.



5 Ağustos 2008 Salı

1 Ağustos 2008 Cuma

Sold Out

17 Temmuz' u 18'ine bağlayan gece yani diğer bir deyişle büyük merakle beklenen Batman'in yeni filmi Dark Knight'ın Amerika'da ilk defa görücüye çıkacağı gece hangi sinemaya baksam aynı yazıyla karşılaştım: Sold Out. Neyse artık başka bir gün deyip 21'i pazartesi hem de Imax salonunun olduğu bir sinemada biletimi aldım. Pazartesi gün ortası ne kadar dolu olabilir ki? Dev gibi Imax salonunun %98 doluydu desek abartmış olmayız herhalde. Açılış gecesi, açılış günü, açılış haftasonu, açılış haftası, 200 milyona en çabuk ulaşan film vb. rekorları başka şekilde açıklayamazsın zaten. Acaba tüm zamanların en çok gişe yapan filmi olabilecek mi?

Filme gelince tek kelime ile harika. Bu film süper kahraman filmlerini başka bir boyuta taşıyor adeta. Iron Man ve X-Men 2 bu kategorideki favorilerimdi ama Dark Knight adeta "dağılın lan" diyerek girdi ortama. Süper kahraman'ı geç ustaca işlenmiş bir suç filmi adeta bu. Senaryo çok iyi oyuncular desen Christian Bale zaten adamım. Gary Oldman, Michael Caine, Morgan Freeman desen zaten hep oldukları gibi harikalar. Aaron Eckhart Harvey Dent rolünde kesinlikle sırıtmıyor ve tabii ki Heath Ledger ve Joker. Oyunculuk müthiş anlayacağınız. Efendim bu saatten sonra Jack Nicholson'ın Jokeri diye bir şey kalmamıştır. Ledger olayı bambaşka bir hale sokmuş. İlk filmde abuk bir palyaço gibi gözüken Joker burada adeta gerçek kimliğine bürünmüş. Psikopat, sapık, korkutucu bir ucube. Sinema tarihine geçecek bir karakter adeta. Oscar konusunda önü açık gibi. Söylendiği gibi Heath'in ölümünün gişeye bu denli katkı yaptığına inanmıyorum ben. Elbet bir katkısı var ama o kadar değil. En azından ölümü yüzünden demek bu efsanevi performansa hakaret oluyor. Christopher Nolan' dan da bahsetmemek olmaz. Benim gözümde favorim Scorsese' nin bir altında yer alır zaten. Nolan'ın Batman'i ele alışını Tim Burton'ın kinden daha çok beğendiğimi söyleyebilirim Keza Christian Bale de Michael Keaton'dan çok daha iyi bir Bruce Wayne bence. Batman'in iç çatışmaları ve suça bakışı çok iyi işlenmiş. Joker'in yaralarını nasıl aldığını farklı şekillerde anlatması aslında olayı Alfred'in film içinde söylediği bir repliğe getiriyor. "Some men aren't looking for anything logical. They can't be bought, bullied, reasoned or negotiated with. Some men just want to watch the world burn." Joker'in psikopatlığı da tek bir nedenden gelmiyor bu nedenle. "Ben asla plan yapmam" diyerek de bu işi sadece zevk için yaptığını söylemeye çalışıyor bir anlamda.

Filmin kesinlikle ortalamanın çok üstünde olduğu konusunda herkes hemfikir zaten. Tartışmaya yol açan konu malum Imdb listesi. Ben zaten gelmiş geçmiş en iyi film diye düşünmem bu listeyi. Öyle düşünürsen zaten işin içinden çıkamazsın. Herkesin kendine göre bir en iyi film anlayışı vardır. Kimine Godfather türündeki filmler hitab etmez, kimine Star Wars tarzı klasik olmuş bilim kurgular hitab etmezi kimi Coen'leri beğenmez (favorilerim içindedirler :). Mesela ben de Burton ve Tarantino filmlerini sevmem. Dolayısıyla en iyi film yerine en beğenilen film olarak ele alınsa bu listedeki 1. lik bu kadar tartışmaya gerek kalmaz.Bir de Joker'i çıkar film şöyle oluyor bik bik diyenlere odunla girişmek istediğimi söylemek zorundayım. Kardeşim böyle bir eleştiri olabilir mi? Çıkaralım o zaman Fight Club'dan Brad Pitt'i, Goodfellas' dan Robert De Niro' yu, Godfather'dan Brando'yu öyle değerlendirelim o filmleri. Öyle iş mi olur?

Peki o listeyi en iyi filmler sıralaması olarak düşünürsek bu filmin tarihin en iyi filmi olduğunu söyleyebilir miyiz? Bence hayır. Benim hayatımda izlediğim en iyi film bile değil (Shawshank Redemption denen bir olay var benim gönlümde) ama en iyi çizgi roman uyarlaması olduğunu ve gerçek bir en iyi film listesinde ilk 50 içinde adının geçmesi gerektiğini düşünüyorum. Ki bu bile müthiş bir başarıdır. Neyse fazla uzatmadan olayı toparlayalım efendim Batman'den ya da bu tür filmlerden hoşlanıyorsanız zaten gitmişsinizdir de yine de gitmeyenler mutlaka görsün derim ben. Ben iki kere gittim bile :)

Joker'in Bruce Wayne'in Harvey Dent adına verdiği partiye "Goooood evening ladies and gentlemen, we are tonight's entertainment " diyerek girdiği an olayın bittiği andır bence. O nasıl bir tonlamaydı öyle. Zaten o sözü de sinemanın kapısındaki her yere yazmışlardı o Joker tarzı abuk yazıyla. Güzel düşünce gerçekten.

Yine de Joker'in gözüktüğü her sahnede Heath' in artık olmadığı gerçeği insanın içini sızlatıyor.

Filmin eksik gördüğüm yönü Gotham'ın atmosferiydi. Şehri biraz daha karanlık bir yapıya büründürselerdi daha iyi olurdu kuşkusuz.Burton filmlerinden tek eksiği bu bence. Bir de dövüş sahneleri daha güzel olabilirmiş. Bunlar ışığında filme tamamen objektif baksam 9/10 verirdim; ancak gerek Batman'in çocukluğumdan beri en çok sevdiğim süper kahraman olması, gerek Christian Bale'in en sevdiğim aktör olmasından dolayı 10/10 dur benim notum. Gönül torpili yapıyorum yani.

Imdb' de de bu yüzden zevkle 10 puanı bastığımı belirtmezsem içimde kalır.